انتقاد تند جمهوری اسلامی از سبک عزاداری رسانه ملی

منبع : فرارو کد خبر: 1397795
آن چه این روزها و البته در طول چند دهه گذشته در حوزه تبلیغ فرهنگ حسینی و نهضت عاشورا دیده‌ایم، نشان‌دهنده آن است که متاسفانه سیاستگزاران رسانه ملی به تکلیف خود در این حوزه بخوبی آگاه نیستند و این مدعا را از میان برنامه‌هایی که در حوزه تبیین فرهنگ عاشورا از صدا و سیما پخش می‌شود می‌توان براحتی دریافت و همچنین می‌توان پی برد که سفارش‌های مکرری که امام خمینی درباره برنامه‌های مذهبی، برگزاری عزاداری سنتی و فلسفه و انگیزه معرفی صحیح معارف دینی و حماسه حسینی داشتند، چقدر مهم بوده و هستند.


متاسفانه در دهه های اخیر از طریق همراهی عجیب با مداحان بی سواد و پخش مطالب بی محتوا و سطحی به جای ترویج فرهنگ عاشورا به ترویج کننده سطحی نگری و بی محتوایی تبدیل شده و تاسف بارتر این که به جای این که رسانه ملی باشد دربست در اختیار تفکری خاص و افرادی خاص قرار گرفته است.

روزنامه جمهوری اسلامی نوشت: «ایام عزاداری اباعبدالله الحسین علیه السلام و یاران باوفایش را پشت سر می گذاریم؛ ایامی که فرهنگ ساز است و نقش تربیتی و آگاهی بخشی آن بر هیچ کس پوشیده نیست. طبعاً در انتقال ارزش ها و معارف این نهضت عظیم و حماسه جاودانه، رسانه ها نقش ویژه ای دارند؛ بخصوص صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران که باید به عنوان رسانه ملی ارائه دهنده فرهنگ و الگوی صحیح و انتقال آن به جامعه باشد؛ چرا که صدا و سیما عضو اصلی و تاثیرگذار همه خانواده ها در جامعه محسوب می شود و قطعاً می تواند برای حوزه معارف اسلامی و مناسبت های مذهبی بخصوص فرهنگ عزاداری ها در ایام محرم نقشی تاثیرگذار و مهم داشته باشد و از این فرصت طلایی استفاده بهینه نماید.

این که فعالیت های صداوسیما چقدر با آرمان ها فاصله دارد، موضوعی نیست که در یک مجال کوتاه به تمام ابعاد آن پرداخته شود اما در حوزه انتقال فرهنگ حسینی و عاشورا، عملکرد رسانه ملی من حیث المجموع دارای اشکالاتی است که تلاش می شود به گزیده ای از آنها اشاره شود، اشکالاتی که متاسفانه این روزها صدای علما و روحانیون و دلسوزان فرهنگ اسلامی را هم درآورده است. این که امام خمینی رضوان الله تعالی علیه، صدا و سیما را دانشگاه معرفی کردند یک تفاوت نبود زیرا رسانه ملی مرکز هدایت و هویت فکری جامعه محسوب می شود و این دانشگاه بزرگ باید همچون قله ای عظیم و سرچشمه ای همیشه جوشان، زلال معارض الهی، انسانی، اخلاقی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی را در زندگی مردم ساری و جاری نماید و کسانی که در این دانشگاه تاثیرگذار، سیاست گذاری و برنامه ریزی می کنند علاوه بر آن که جایگاه مهم خود را می شناسند و بدانند که مهم ترین بعد رسانه ملی تبلیغ و تبیین اهداف انقلاب اسلامی بر پایه تعالیم اصیل و صحیح سفارش شده از سوی بزرگان دین است.

آن چه این روزها و البته در طول چند دهه گذشته در حوزه تبلیغ فرهنگ حسینی و نهضت عاشورا دیده ایم، نشان دهنده آن است که متاسفانه سیاستگزاران رسانه ملی به تکلیف خود در این حوزه بخوبی آگاه نیستند و این مدعا را از میان برنامه هایی که در حوزه تبیین فرهنگ عاشورا از صدا و سیما پخش می شود می توان براحتی دریافت و همچنین می توان پی برد که سفارش های مکرری که امام خمینی درباره برنامه های مذهبی، برگزاری عزاداری سنتی و فلسفه و انگیزه معرفی صحیح معارف دینی و حماسه حسینی داشتند، چقدر مهم بوده و هستند.

یکی از سفارش ها و توصیه های اکید امام خمینی این بود که «لازم است در نوحه ها و اشعار مرثیه و مدح ائمه معصومین علیهم السلام علاوه بر رعایت حرمت و شان اولیای الهی، به طور کوبنده فجایع و ستمگری های ستمکاران هر عصر یادآوری شوند و یزید و یزیدیان زمان در مراسم مذهبی و عزاداری معرفی گردند و ملت با آگاهی و شناخت کافی از آنان به مقابله و استقامت و مبارزه با آنان بپردازند. امروز که یزیدیان زمان در قالب سیاستگذاران دولت های استعمارگر و مستبد مانند آمریکا، دولت صهیونیستی، رژیم آل سعود و دیگر همپالگی های آنان در اقصی نقاط جهان به ستمگری و قتل و تجاوز مشغولند، رسانه ملی ما تا چه حد توانسته است در برنامه های مذهبی و عزاداری خود این مفهوم را معرفی و تبیین نماید؟ آیا این مهم می تواند در قالب مداحی هایی که با هزار بار تکرار کردن «سین سین»، «حوس حوس» به جای خواندن نوحه ها و مرثیه هایی با مضمون عالی و هدایتگر پخش می گردد، محقق شود؟

تاسف بار است که برنامه های مذهبی و مداحی تلویزیون در حد سایز برنامه های سرگرم کننده سقوط کرده و بدون آن که کمترین معرفتی نسبت به فلسفه قیام امام حسین علیه السلام و مبارزات سایر ائمه علیهم السلام بدهند، بهترین فرصت های محرم و صفر و ایام فاطمیه و رمضان و شعبان را از دست می دهند و تاسف بارتر این که برنامه هایی به عنوان برنامه مذهبی و عزاداری تهیه و پخش می شوند که خود آنها ابزاری برای فاصله گرفتن جوانان از دین، اخلاق و آداب اسلامی تبدیل می شوند.

این که در برنامه های عزاداری به نوآوری اهمیت بدهیم، البته نکته مثبتی است، اما باید توجه داشت که برای تهیه برنامه های نوآورانه باید مایه اصلی آن را هم صحیح انتخاب کرد تا خدای ناکرده انتخاب غلط خود به فاجعه ای در فرهنگ عزاداری تبدیل نشود. هنوز فراموش نکرده ایم که آدم های تکراری که توسط صدا و سیما به عنوان مداح مطرح و مشهور شدند به مداحانی «جدیدالاختراع» تبدیل گردیدند که برخی از آنها به جرم ارتکاب بدترین تخلفات قانونی و اخلاقی و شرعی بازداشت شدند و ضربه های جبران ناپذیری به اعتقادات اسلامی و انقلابی و فرهنگ دینی مردم وارد کردند.

سوالی که همواره در این زمینه افکار عمومی را به خود مشغول کرده این است که چرا دست اندرکاران رسانه ملی در بخش نوآوری مداحی، اصرار دارند مرتب به دنبال افرادی تکراری با نوحه خوانی ها و سینه زنی های سبک و با محتوای سطحی و بیگانه از روح حماسه حسینی بروند، در حالی که می توانند با پخش سینه زنی ها و نوحه هایی با مضامین عالی و آمیخته ای از عزاداری نوآورانه با تکیه بر سبک های سنتی بروند که خوشبختانه در چند سال اخیر نمونه های فراوانی از آنها در شهرهای مختلف کشور مشاهده می شود.

نمونه هایی که در آنها ظلم ستیزی، آزادگی و مقاومت در برابر نارواها به عنوان شاخصه های اصلی حماسه حسینی مطرح می شود و همزمان با افزودن بر جاذبه عزاداری تلویزیون، واقعیت قیام عاشورا و هدف امام حسین و شهدای کربلا را یادآور می شوند. از آنان گذشته، مداحان چنین مراسمی عموماً مشهور و معروف نیستند و مانند برخی مداحان تکراری مورد علاقه دست اندرکاران رسانه ملی نیستند که به هر چیزی شباهت دارند غیر از مداح اهل بیت و صرفاً نفوذ هستند و به هیچ چیز هم رحم نمی کنند. تفرقه می اندازند، تحریک می کنند، برای مسئولین تعیین تکلیف می کنند، ناسزاگویی و بداخلاقی می کنند و اخیراً در جایگاه صدور فتوا نیز نشسته اند و خود را پایبند به فتاوای مراجع معظم تقلید نیز نمی دانند.

در گذشته های نه چندان دور، نوحه خوانی و مرثیه خوانی توسط مداحانی با سواد، با تقوا و متدین که به کار ارزشمند و تاثیرگذار خود واقف بودند انجام می شد و به همین جهت نوحه ها و مرثیه ها از محتوایی عمیق و با مضمون برخوردار بودند. هر چند در زمان ما نیز هنوز افرادی هستند که سنت مداحی را با همان ویژگی ها حفظ کرده اند و با خواندن نوحه ها و مرثیه های پر مغز که حاوی معارف اهل بیت علیهم السلام است، به همان راه پرافتخار ادامه می دهند. اما متاسفانه این نسب در شرایط فعلی با بی توجهی رسانه ملی و اهمیت ندادن به نسل و سبک آنها روبروست و به همین دلیل منزوی هستند و یا با میدان داری مداحان تکراری و مورد علاقه رسانه ملی کلاً به فراموشی سپرده می شوند و به جای آنها به مداحانی با حاشیه های فراوان که خیل عظیمی از مردم را نسبت به صنف مداح و حتی مجالس عزاداری بدبین و یا بی تفاوت کرده اند میدان داده می شود.

قطعاً در ایجاد این بدبینی و بی تفاوتی مردم نسبت به مسائل دینی و معارف اسلامی رسانه ملی نقش دارد. متاسفانه این نقش تنها در میدان دادن به مداحان کم سواد و کم اطلاع و حاشیه دار خلاصه نمی شود، بلکه در برنامه های سخنرانی مذهبی و افرادی که قرار است در حوزه دین و اعتقادات صحبت داشته باشند نیز این ضعف بزرگ دیده می شود و این نقیصه زمانی که انسان محتوا و سبک و سیاق مراسم قدیمی را به یاد می آورد، دردآوری بیشتری دارد.

این شعر پرمحتوا را که گفته است:

تو سر دادی که سر در پیش نامردان فرو ناید

تو جان دادی که جان هر دو عالم را کنی احیاء

جوان دادی که تا انسان جوانمردی بیاموزد

تو هستی داده ای تا هستی از تو گشت پابرجا

اسیری عیالت را چنین تفسیر عقل آمد

که ای انسان ز پای خویش بند بردگی بگشا

بود نام گرامت ورد ما اما بسی افسوس

که افکار تو را وارونه شد تفسیر سر تا پا

مقایسه کنید با این مطلب سخیف که به عنوان شعر و مرثیه در برخی مداحی ها خوانده شده، آنجا که می گوید:

«قربون چشمای شهلات و ابروی پیوسته ات»

یا اینکه می گوید:

چشات مه و ملیحه

آخر از عشق خودت کار می دی دستم

عاشق و دیوونتم

از خوانندگان گرامی روزنامه به خاطر آوردن این چند خط عذرخواهی می شود؛ چرا که بدون نوشتن این خزعبلات نمی شود عمق فاجعه ای را که افرادی به عنوان مداح برای فرهنگ و نهضت حسینی آفریده اند، نشان داد. ذکر این نکته نیز لازم است که آوردن چند بیت مضحک در اینجا به معنی پخش آن از صداوسیما نیست، بلکه یادآوری بها دادن به مداحان تکراری و شعرهای سبک آنان و ضرورت فاصله گرفتن رادیو و تلویزیون از این قبیل افراد و پرهیز از غرق شدن در پخش مرتب برنامه چند نفر انگشت شمار است.

حال شاید بهتر بتوان منظور امام خمینی را درک کرد که می فرمودند: «... ما می توانیم به وسیله دستگاه هایی که داریم، به وسیله همین صداوسیما، به وسیله مطبوعات، به وسیله گروه هایی که خارج می روند، اسلام را آن طوری که هست معرفی کنیم. اگر آن طوری که هست و آنطوری که خدای تبارک و تعالی فرموده، آنطوری که در روایات و در قرآن ما هست، آنطور به مردم ارائه بدهیم، و به دنیا ارائه بدهیم همین خودش از هزارها توپ و تانک بیشتر می تواند موثر باشد...»

نقش رسانه ملی و گرایش دست اندرکاران آن مجموعه را در ترویج مداحی های سطحی و پخش بعضی سخنرانی های بی محتوا و حتی گاهی با محتوای خلاف را در به وجودآمدن وضعیت نامطلوب در عزاداری ها نمی توان نادیده گرفت. صداوسیما در حوزه معارف دینی هر چقدر که در سال های اول انقلاب با پخش سخنرانی های پرمحتوا و مداحی های اصیل و سنتی و پرمغز در ترویج نهضت حسینی و فرهنگ عاشورا نقشی پررنگ داشت، متاسفانه در دهه های اخیر از طریق همراهی عجیب با مداحان بی سواد و پخش مطالب بی محتوا و سطحی به جای ترویج فرهنگ عاشورا به ترویج کننده سطحی نگری و بی محتوایی تبدیل شده و تاسف بارتر این که به جای این که رسانه ملی باشد دربست در اختیار تفکری خاص و افرادی خاص قرار گرفته است.

این رویکرد، اعتبار رسانه ملی را کاهش می دهد و به نفع هیچکس نیست. رسانه ملی باید در چشم همه معتبر باشد و آحاد مردم تمام برنامه های آن را قابل اعتنا و اعتماد بدانند و به رسانه ای تبدیل شود که انتظار می رود در شان نظام جمهوری اسلامی باشد و معارف دینی و تعالیم ارزشی و اسلامی را به گونه ای ترویج نماید که موجب عظمت یافتن ارزش ها و معارف گردد نه موجب تحقیر و سرشکستگی آن. رسانه ملی می تواند با پخش نوحه خوانی های مداحان متدین که فراوانند، معارف اهل بیت علیهم السلام را رواج دهد.

این روش می تواند اعتبار جامعه مداحان را تحکیم کند و راه را برای پالایش جامعه از روش های نادرستی که بعضی مداحان ترویج می کنند هموار سازد. با رعایت این معیار است که رسانه ملی می تواند در بخش مذهبی در قامت یک دانشگاه عمومی جلوه کند.

loading...

اطلاعات خبر


بازدید: 18
چاپ خبر
منبع:فرارو

کد خبر:1397795

شارژ رایگان

شارژ

با دوستان خود به اشتراک بگذارید

تگ ها

مطالب پیشنهادی از سراسر وب

خبرهای مرتبط

پربازدیدترین اخبار